Olli Heikkonen

 

 

Trad. Francescu Micheli Durazzo

 

 

Olli Heikkonen hè natu u 28 di maghju di u 1965 in Kontiolahti, in a parte à levante di a Finlandia.A so prima racolta di puema, Jakutian aurinko (U sole di Yakutia), publicata in u 2000 da a casa d’edizione Editora Tammi hè stata ricumpensata da u Helsingin Sanomat Prize, u premiu più impurtante per un opera literaria stituitu da u « Helsingin Sanomat » (u giurnale più bonu di a Finlandia), fù dinù finalista di u premiu Tanssiva Karhu, attribuitu da a Finish Bradcasting Company. Altri puema soi funu inclusi in varie antulugie è riviste literarie. Olli heikkonen hà urganizatu u Festivale di Puesia di Motmot chì si face ogni annu in Finlandia.

 

 *

*     *

 

Da U soli di Yakutia (2000),

ghjurnali di viaghju pueticu scrittu in u transiberianu.

 

 

Irsk. Un rimori annantu à a gara di a ripartizioni

com’è u trizinimu di i denti. U trennu scambia raglia

mentri ch’e alzu i spaddi. Vagonu dopu vagonu, ghjornu dopu ghjornu.

I ghjorna sò quant’è una notti in biancu. I notti, un trizinimu di denti.

Irkutsk. L’agghjunghjituri trizenani, i ghjorna chjuccani, nantu à l’isteppa

si sgonfia una yurt. Quessa hè a casa, Irkutsk,

i vagona quant’è un aria aspirata.

Là in u caldu di u fiatu

suttu à u pilamu zeppu.

 

Scrittu uriginale

............................................

 

 

Tandu, eccu à Tomsk,

a cità, mentri idda casca in a nivi ?

Ancu sti stretti si alzani in mezu à u celi.

Nissunu adori di pinu, di ghjineparu, neancu di giardina.

Un ci si pò fidà à i donni cù i roti.

Annantu à i tetta i tissituri di i tappetta si stracciani

ed u ghjaddu è u turchesu si alzani versu l’urizonti

subra à i tetta l’unghji chì ruspani a tappizzaria,

sti unghji bianchi di l’invernu freddu.

Tandu, , eccu à Tomsk,

mentri i volghi corrini prestu par i carrughja.

E quand’eu coddu in vittura, si colma prestu a panca di daretu.

U fiatu ci fuma, u nilonu si straccia. I donni

ùn facini che pitturà si i labbra di rossu.

 

Scrittu uriginale

............................................

 

 

Apri ghjà a curtina.

Apri a vista versu à u boscu tombu.

L’alci galoppa in mezu à a piaghja

cun a luna trà i denti, ed in i zucca a nivi chì strida.

L’alci galoppa in mezu à l’anticu fracassu di i middinarii,

versu à i zera successivi. Indù trizineghjani i frena.

Iddu porta trà i corra un calici di cristaddu, u cotru è una bivenda chì sciuppitteghja.

Tandu, pidda ghjà un bichjeru, pidda una cuchjarina par avè a forza di i boddi.

Ma al di là di i curoni, al di là di i muntagni è di i niuli u slanciu porta cun secu un tisoru.

Là u missaghjeru stancu cala u capu, soffia una fumaccia ghjacciata.

 

Scrittu uriginale

............................................

 

 

L’incurunatu fighjola u mondu. Eccu u me

boscu daretu à i prata, pudaria suffià,

quand’iddu codda u fumu è che impallidisci l’urizonti.

L’incurunatu stà à senta u bugatondu di a machina,

u farru si piega trà i fiumiculi è si seguini

i culloni. Un li ferma più nudda:

Ob. Lena, Jenisei. Si rompi u cotru

com’è a chjaracoppula di l’ovu. U ghjelu si strunchizzuleghja ed apri una strada in mezu.

L’incurunatu fighjola u mondu, scuzzuleghja

a peci di i so rena. E suttu à i ciglia di a so Maestà

i culloni facenu a so strada.

 

Scrittu uriginale

............................................

 

 

Saluta ghjà u sorbu, suttu à u sorbu u visu avviatu versu tè,

to frateddu hè statu intarratu. In senu à a tarra l’ossa soii

annirescini, l’arba cresci trà i vertebri.

Saluta ghjà u sorbu, a so curteccia chì s’assumidda à a peddi,

a cuddana di peruli appesa à u coddu di u vittonu. Saluta a fiara di a curona.

I radichi improntani trà a fronti di to frateddu,

u sorbu hè pienu à rimori chì quandu affacca u viranu

zirlani in virdumu.

 

Mentri Laika, sminticatu in l’universu, abbaghja

i lumi di i casetti s’accendini una à una. Pudaria essa i setti dighjà,

da u celi pudaria cascà ni farru, ma sempri, a leghji di a fisica,

scritta inde a petra ed a cunchidda,

faci girà stu paesi turchinu.

E cusì s’accendi a lumeredda,

cusì si scalda u cori untu

è l’ombri baddani annantu à i mura.

In qualchidocu un ghjacaru sulitariu veghja u nostru pianeta.

Eiu salvu stu pianeta, pudaria abbaghjà,

ma l’emittenti radiufunichi, a sà, tutti i missaghja

chì coprini u celi, u frusciu è u fracassu di i satellita.

 

Scrittu uriginale