|
Baffi d’imperadori
U
vilieru facìa baffi d’imperadori, navighendi
impunenti cu drittu di prua, spintu cu
masconu contr’a caruàna di l’ondi, chi
s’ammuntunàini annant’a quiddh’ostaculu chi
ghi s’era paratu dadavanti, in Canali.
« Mari di currenti e mari di ventu so fendi
a cazzotti und’e Bucchi di Bunifaziu », aìa
cunsideratu u cumandanti : un maltesi di
mezz’età, tarchiatu e cu a barba mità russa
e mità bianca, chi aìa navigatu undu
Miditirragnu da l’età di 14 anni. « Cumandu
un vilieru rubustu e furtunatu chi fa baffi
d’imperadori, da quant’è viloci - si dicia -
e da so classi è u più meddhu da Gibilterra
a Suez, e perdunqui nun gh’è d’aè paura ».
Quista so sicurezza l’aìa sempri trasmissa a
i so marinai. Quista vorta sarìa stata a
stessa cosa : dui zicchirri e via...
Aìa fattu, però, riducì a li sumbrettu a
purtata de veli e aìa inturcinatu- di
perzona, mentri ghjastimmaia u sangui di
Giuda, u velaccò di prua : cosa, quista, chi
nunn’ere da iddhu, perché quiddhu compitu
nun era u sou.
All’artezza du Toru di Corzica u grigali,
chi s’era spurchendi sempri di più cu a
tramuntana, s’era impinnatu artu cumi
un’aquila riali e ppo s’era ammullatu
annant’a i cimmi tisati, a vulelli guasi
scugghjà.
Noti di viulinu tesi e sicchi frisciàini in
mezz’all’arburatura cumi saetti du dimogniu
chi di li vorti implusaini ma di li vorti
prisintaini senza priambuli, l’occhju
sbalancatu e scivertu du sprafundu, undi u
vilieru s’era andendi a inziffà, migliu dopu
migliu, cu a vilucità da ‘urpi insiguita da
un brancu di cani arraiuliti.
Da
u purpitu di puppa, undi era alligata l’asta
cu a bandéra, u drappu d’uspitalità era
statu strappatu c’un’ugnata mancina d’una
reffica contrumanu. Pe un mumentu u telu
biancu cu i quattru mori s’era acchimpatu a
l’arburu maestru ma subbitu s’era sfilatu di
prua pe sparì luntanu cumi un aquilonu.
Era un bruttu signali. Di norma purtàia
mali. L’equipaggiu, chi puri n’aìa vistu di
cotti e di crudi a bbordu di quiddhu
vilieru, pe un mumentu s’era vistu perzu.
Avà u mari aggridìa a so preda di puppa
piena, dopu avèlla spinta finament’allora da
u giardinettu di dritta, fendila filà cumi
una zigulinda, cu i so baffi d’imperadori,
in bucca a u sprafundu. U timmonu, pe
cunsiguenza da prissioni chi u mari facìa
sutt’a l’arcaccia, aìa presu a girà in votu
cumi u poèru, senza pudè assicurà guernu
sicuru e rotta.
Purtendi in pesu u vilieru cumi una piuma
annant’a sciumma, cu i so nuanta tonnellati,
u mari, invilinatu, dagghìa a i marinai a
misura di tuttu quiddhu chi nun cuntàini in
quiddhu mumentu. A prua s’incugnàia und’e
ll’acqua e ppo s’aizzagghìa impiriosa
finament’a scuprì a fascia du torellu e
s’abbattìa quindi cumi un arburu sdirrivatu,
pisanti cumi un tronu, di corpu siccu, in un
mari di li vorti moddhu e di li vorti duru
cumi l’acciagghju.
Riducì ancora a supirfici velica, in quiddhi
cundizioni, era guasi impussibbili, e
d’antra parti, nun pudendi guernà cu
timmonu, u cumandanti spiràia d’allascà a
babordu di quiddhu tantu di pudè ripiddhà u
cuntrollu da situazioni, e infilassi a cala
Muru o a i Tamirici di Santa Maria, a un
tiru di fucili da u Razzolu.
Mentri vinìa datu a urruli l’ordini pe
quista operazioni, una palla di cannonu
carica a ventu s’era inziffata dadaretu a u
purpitu di puppa e dop’aè strappatu un
pagghju di cordi di quiddhu viulinu du
dimognu, aìa sfundatu a risistenza da vela
cintrali und’u so puntu criticu. Sfilacci di
téla si sbattulaini da tutti i parti a
mezz’aria e cu a luci fioca de lanterni
affumicati, parìni animi di morti pronti a
cuddhì l’ossi sfatti di quiddhi marinai.
D’ugna tantu un furmini scaricaia,
zigrinendi, a so putenza nell’aria nera e
muntagni d’acqua salata cuprìni a cuperta.
Sempri da grigali, dopu tanti troni, u cielu
s’era cripatu cumi una buscicca senza fini e
l’acqua durci ch’arrivàia a frustati
annant’a i marinai, si misciàia avà cu
ll’acqua salata chi s’avvintàia da prua ogni
vorta chi a rota, calendi di pesu supr’a
ll’ondi, purtaia a u so livellu u ponti
bassu di cuperta.
U
faru du Razzolu era distanti ancora più di
tre migli e a so luci, chi in quiddhu
sprafundu si vidìa a stentu, illuminàia
appena una parti de scoddhi più neri da
puntata.
Una butti piena d’acqua durci, arta cumi un
cristianu, cu i doghi di rovere anticu e
chirchi di ferru borchiatu, antru munumentu
du vilieru, s’era ammullata di pésu da so
presa di castagnu, dop’aè strappatu i cinghi
di cuoiu chi l’aggantàini sutt’a scala di
puppa, undi era stata sistimata a u mumentu
du varu. Dopu aè presu u sbilanciu, cu a
rullata du ponti, quiddhu scarmentu di butti
s’era prisintata contru u boccaportu
sarratu, e brinchendilu, s’avìa arrancatu,
c’un corpu siccu cupertu da un tronu, una
parti da murata di tribordu, purtendisi
appressu, in un’alluvvioni d’acqua,
cunseguenti a u scioppu, un marinaiu chi ghi
s’era missu dadavanti pe apparalla.
Pe
quiddhu curciu nun gh’era più nuddha da fa,
e nisciunu d’infatti aìa fattu nuddha...
Nisciunu s’era vurtatu indaretu... Cu
cidimentu da murata s’era aperta ancora una
falla und’e ll’opera morta chi accuddhìa
acqua suttucuperta cumi una funtana.
Appisantita dall’acqua chi inzuppàia un
cintinuaiu di sacchi di farina accatastati
und’a stiva, u vilieru s’era incrinatu
ancora di quarche gradu e dopu pochi minuti
di beccheggiu più cuntrullatu, a rota di
prua s’era inziffata in mezz’a ll’ondi cun
tamanta forza chi parìa . nun duenni sciurti
più fora.
Quandu l’aìa fattu, u strallu aìa ciduto di
schiantu e u bompressu, ghià incrinatu
oramai monda più de i venti gradi « di
leggi » supra a ligna di l’orizzonti, s’era
ammurratu e l’acqua si l’aìa abbrancatu
purtendisulu via in supirfici cumi un
siluru. Era u signali chi pudìa purtà véli e
arburatura a mullassi da un mumentu
all’antru.
« U scarrocciu oramai è massimu -
cunsideraia u cumandanti, imputenti ma non
rassignatu - e l’avvanzu minimu ». Po,
guardendi a macchia nera du Razzolu chi
parìa avvanzà viloci dà murata sinistra,
s’era dicisu. « Bisogna ammullà a tutti i
costi i scotti da velatura bassa ». Nun
gh’era statu mancu bisognu d’aprì bucca, a
mumenti, chi un mucicosu, aggantatu a una
cimma de ll’arburu maestru, dopu una
curriulata d’occhi, s’era avvintatu discarzu
undu corridoio cu i passi d’una pantera, e
aìa ghjà fattu mità du so dueri, quandu c’un
chioccu di mani, u sprafundu si l’aìa
inguddhitu. A prua s’era inziffata
sutt’acqua, e quandu era sciurtita fora, u
ponti era pulitu c’un’antra vilatura in
bandu.
U
vilieru chi facìa baffi d’imperadori era
custruitu parteppiù di quercia, chi era u
legnu migliori, pisanti, duru, riggidu e
forti, chi mantinìa be tutti i cullegamenti
e risistìa all’urti cumi un tamburu. I
scarmi de costuli, i maderi d’arcaccia,
l’appostuli, i scarmi de cubbi, i ghirlandi,
i serrettoni e u fasciami internu da stiva
erini ancora iddhi du stessu legnu di
quercia. A rota di prua, orgogliu di
l’armatori, era di teck stagiunatu vinutu da
Malesia. U drittu di prua e a chiglia erinu
inneci d’un vecchju urmu d’Oneglia, d’ottima
qualità, senza difetti o mancanzi. « Insomma
- si dicìa u cumandanti pe fassi curagghju -
u vilieru nun po andà a ffundu mancu cun
tamantu sprafundu ».
A
sicca d’u Razzolu, una schiena d’asinu a
mezzu metru sutt’acqua aspittàia maligna, a
trecentu metri da u custonu du faru, chi u
scarrocciu du ‘entu e u mari traverzu
avissini fattu u so dueri.
U
primu chioccu era statu cussì fragurosu chi
aìa firmatu u cori pe un mumentu all’ottu
marinai ancora vìi. U fasciami dell’opera
via aìa risistitu. Quiddhu rumori di tamburu
dicìa chi u cumandanti aìa fattu be a ripunì
fiducia in quiddhu vilieru, ma u meddhu duìa
ancòra incumincià.
Cu
a chiglia insellata annant’a sicca, in
cancalleu, quiddha muntagna di legnu
pisanti, d’arburi e di vilatura, a u sigundu
corpu, siccu e cuntinuatu cumi una jastimma
o una mortimala, s’era abbattutu, sdirrivatu
du tuttu, supra a fiancata di sinistra, e
l’opera morta, calendi di pesu annant’a un
spunzonu di granitu, s’era aperta cunù una
melagranata.
Cinqui marinai, cumandanti cumpresu, erini
finiti in mari e in un battì d’occhju, u
boia aìa fattu ghjustizia, risucchiendisi
quiddhi corpi a quarantametri di fundali, ai
pedi da scalummata, undi u sprafundu
imbulicaia d’alica u so ghjustu.
L’urtimi tre marinai erini rimasti appesi a
murata, ma sutt’a quiddhi corpi di ventu e
di mari era fin troppu chiaru chi quiddha,
pusizioni era monda pricaria... Mentri da u
faru incuminciaini a sintissi i primmi gridi
e i fanalisti calaini a pricipiziu da u
custoni, cu i cimmi pronti da lampà a mari,
una nòa muntagna d’acqua s’era abbattuta
annant’a u rilittu, arranchendisulu lestra a
ffundu.
I
tre marinai si n’erini andati cu vilieru, cu
a cunvinzioni chi sarìa abbastatu rimanì
aggantati a nuanta tonnellati di legnu pe
sarvassi a peddhi, datu chi ancòra a iddhi
gh’aìni dittu chi, cun tamantu legnu bonu, u
mari nun si l’avarìa pudutu tinì pe monda a
ffundu.
Mentri calaia arrascendi und’a scalummata, u
rilittu aìa perzu i tre ommi chi avà,
cunvinti finarmenti undi stagghja a virità,
vulìni pruà cu a forza da dispirazioni a
riturnà a galla. Ma aìni fattu poca strada :
l’abiti zuppi e l’incerati gh’impidìni a
risalita e u gurgònu chi s’era furmatu
quàndu a venti metri u scafu aìa presu
l’incalata verzu u fundu, si l’aìa purtati
appressu.
In
un mari, neru cumi a peci grega, quandu u
faru aìa torna illuminatu a sicca, s’erini
visti solu pezzi da murata, un arburu e un
corpu ghjà vinutu a galla senza vita.
A
mattina, dopu una nuttata in biancu de
fanalisti, imputenti in tamantu disastru, u
‘entu aìa finarmenti allascatu, lascendi
solu un po di mari longu. A mezzu migliu
circa, in direzioni da sicca, una sagoma
scura umbràia a cresta di l’ondi.
U
vilieru chi facìa baffi da imperadori era
riturnatu a galla. L’armatori gh’aìa rasgjò.
Ma era vinutu abbuccatu, cu a chiglia in
artu, dopu chi a zavorra di farina da stiva
sinn’era andata in acqua e chi i deci ommi
di ll’equipaggiu nun gh’aìni aùtu a
suddisfazioni di virificallu.
U
sprafundu und’u Canali avà s’era cagghjatu,
e u soli artu, in quiddh’ottobbri
baddhinosu, luccichendi a pilu d’acqua,
facìa ligghì u nommi di quiddhu vilieru :
« Lazzaro del mare ». E pe modu di dì,
alumancu iddhu, in effetti, era risuscitatu.
|